مسمومیت با فلزات و ابتلا به ام.اس

کاهش ضریب هوشی، سردرد و خستگی از عوارض تماس با سرب است

آیا از عوارض مخرب فلزات سنگین بر سلامت انسان باخبرید؟ آیا می دانید این نوع فلزات از راه پوست، تنفس و خوراک جذب بدن می شوند و می توانند سیستم های عضلانی، عصبی، اسکلتی و حتی کبد و کلیه های مار ا درگیر کنند؟
    در بیش از یک قرن گذشته با آمدن صنایع مدرن، فلزات سنگین از زمین استخراج و در ترکیبات مصالح ساختمانی، ظروف غذاخوری، مواد سوختی، نگهدارنده های چوب و فلزات، باتری اتومبیل و... استفاده می شوند. این فلزات در واقع گروهی از عناصر فلزی هستند که بسیار سمی بوده و انسان ها همیشه در معرض آلودگی به آنها قرار دارند.
    این فلزات نقش مفیدی در بدن انسان ها ندارند و سمی ترین آنها سرب، کادمیم، جیوه و آرسنیک است. البته در گروه فلزات سنگین آهن، کبالت، مس، روی و منگنز نیز جای دارند که مقادیر کم آن برای بدن ضروری ولی جذب بیش از حد آنها خطرناک و سمی است. فلزات سنگین اغلب از طریق آب، هوا و غذا می توانند وارد بدن شوند و به دلیل آن که خاصیت تجمعی در بافت های بدن دارند تماس با مقادیر کم آن در طولانی مدت می تواند بروز مسمومیت در مصرف کننده منجر شود.
    
    عوارض مسمومیت با فلزات سنگین
    سرب: میوه و سبزیجاتی که از مکان های نزدیک به شهرها، مکان های صنعتی یا مجاور جاده های شلوغ تهیه می شوند، رنگ و گرد و غبار خانه ها، لوله کشی های قدیمی آب آشامیدنی، باتری ماشین، رنگ مو، جوهرها، برخی قوطی های کنسرو، سیگار و شیر حیواناتی که در مناطق آلوده رشد می کنند از جمله منابع آلوده به سرب هستند. از عوارض تماس با سرب می توان به کاهش ضریب هوشی، بیش فعالی بچه ها، سردرد، خستگی، تحریک پذیری، بی اشتهایی، بی خوابی، افسردگی و فشار خون بالااشاره کرد.
    جیوه: آمالگام، (ماده ای که برای پر کردن دندان به کار می رود)، آفت کش ها، مواد زاید صنعتی، ماهی های صید شده از آب های آلوده به جیوه و... از منابع آلوده به جیوه هستند. جیوه به دلیل تمایل خاص به بافت مغز عامل مهمی در بروز افسردگی، اختلالات روانی، اشکال در تمرکز، سردرد و خستگی است. همچنین این فلز سمی می تواند با آسیب های عصبی بر پیشرفت بیماری MS و خطر بروز سرطان بیفزاید و اگر جنین در رحم مادر در معرض جیوه قرار گیرد عوارضی چون فلج مغزی، عقب افتادگی ذهنی و نقایص مادرزادی را ایجاد خواهد کرد.
    کادمیم: پوشش های فلزی سطل ها، قوطی های حلبی، ظروف مخصوص یخ یخچال، مخازن آب، حشره کش ها، قهوه فوری، برخی غذاهای کنسروی، برخی نوشیدنی های کولادار، رنگ های غیرمجاز خوراکی و تمامی حیواناتی که داروهای ضدکرم حاوی کادمیم دریافت می کنند از جمله منابع اصلی آلودگی به کادمیم هستند. از عوارض تماس با این فلز می توان به اثرات سو بر کلیه ، ایجاد ضایعات استخوانی مثل استئوپروز و استئومالاسی، خطر افزایش فشار خون، ابتلابه سرطان و اختلال در سیستم ایمنی اشاره کرد.
    آلومینیوم: دیگ ها و ماهی تابه های آلومینیومی که برای طبخ سبزی، میوه ها و غذاهای اسیدی استفاده می شوند، خوشبوکننده ها، آنتی اسیدهای حاوی آلومینیوم، قوطی های آلومینیومی، مواد آرایشی، برخی خمیردندان ها و آرد سفید تصفیه شده، برخی افزودنی های ضدکلوخه نمک و بیکنیگ پودر منابع آلوده به آلومینیوم هستند. از عوارض تماس با آلومینیوم نیز می توان به اختلالات سیستم عصبی مرکزی و اختلال حافظه که ممکن است خطر بیماری آلزایمر را افزایش دهد، اختلال در متابولیسم استخوان و خطر پوکی استخوان، سمیت کبدی و کلیوی و همچنین احتمال تجمع آلومینیوم در مفاصل و ایجاد آرتریت اشاره کرد.
    
    چگونگی دفع فلزات سنگین از بدن
    از آنجایی که فلزات سنگین در بافت ها رسوب و در بدن باقی می مانند باید از طریق متصل کردن این فلزات به بعضی مولکول ها آنها را از بدن دفع کرد. ویتامین E و سلنیوم از جمله مواد ضدسرطان و خنثی کننده آثار سمی فلزات سنگینی چون جیوه و سرب هستند. نان گندم و جو، حبوبات، ماهی، زرده تخم مرغ، سبزیجات حاوی برگ سبز تیره و گوجه فرنگی مواد غذایی حاوی سلنیوم و مغزها از جمله منابع خوب ویتامین E محسوب می شوند.
    آهن، کلسیم و منیزیم نیز از جمله مواد معدنی هستند که جذب سرب و کادمیم را کاهش می دهند. گوشت قرمز، لبنیات و غلات سبوس دار به ترتیب از منابع خوب این املاح به شمار می روند.
    

ویتامین دی و ام اس

ویتامین D و کاهش ریسک ابتلابه ام اس


برگرفته از: scientificamerican

امروزه با گسترش زندگی آپارتمان نشینی تا حدودی از نور آفتاب محروم شده ایم و همچنین به دلیل مضرات اشعه یو وی در نور خورشید و مصرف کرم های ضد آفتاب از فواید بی شمار نور خورشید دور مانده ایم. این در حالی است که نور خورشید از مهم ترین منابع برای ساخت ویتامین D در بدن است ویتامینی که از ویتامین های ضروری بدن بوده و دررشد استخوان ها و پیشگیری از ابتلابه انواع بیماری ها ما را حفظ می کند بخصوص بیماری های استخوان که برکسی پوشیده نیست. بتازگی پژوهشگران دریافته اند افرادی که زمان بیشتری را زیر نور خورشید سپری می کنند و سطح ویتامین D دربدنشان بالاتراست کمتر به بیماری ام اس مبتلامی شوند.
    تا به حال بیشتر مطالعات روی افراد مبتلابه ام اس انجام شده است اما این تحقیق و پژوهش برای اولین بار روی افرادی انجام شده است که مشکوک به ام اس یا در شرف ابتلابه این بیماری هستند. مزیت این مطالعه آن است که به این افراد کمک می شود تا با تغییر شیوه زندگی و رژیم غذایی شان تا حدود زیادی روند این بیماری کند شود یا درمواردی فرد بتواند از ابتلابه این بیماری رهایی یابد. در این پژوهش از 216 نفر در سنین مختلف از 18 تا 59 سال استفاده شده است. این افراد همگی مشکوک به ام اس بوده اند و برخی اولین نشانه های بیماری را بروز داده اند. البته از یک گروه 395 نفری از افرادی که فاقد ام اس بودند نیز به عنوان گروه کنترل بهره گرفته شده است. در این بررسی محققان این گروه 216 نفری را از نظرسطح ویتامینD و مدت زمانی که این افراد در طول زندگیشان در معرض نور آفتاب بوده اند تحت مطالعه قرار دادند.
    برای تخمین مدت زمان قرار گرفتن در نور آفتاب پژوهشگران میلین موجود در پوست و سطح تخریب پوستی این افراد را بررسی کردند. سطح ویتامین
    D بدنشان را نیز با آزمایش خون تعیین کردند. مشخص شد افرادی که میزان بالایی از تخریب پوستی ناشی از نور آفتاب را داشته اند و در نتیجه سطح ویتامین D بدنشان بالاتر بوده درمقایسه با دیگران کمتر علائم پیشرفت بیماری ام اس را نشان دادند و روند پیشرفت این بیماری در آنها بسیار کند بوده است و علائم بیماری بسیار دیرظاهر شده است. به گفته محققان ام اس بیشتر در نقاطی دیده شده که درعرض جغرافیایی دورتر از خورشید قرار دارند و افراد دراین مناطق کمتر از نورخورشید بهره می برند.
    بنابراین پژوهشگران توصیه می کنند که همه افراد مخصوصا کودکان، مادران باردار، کهنسالان و افرادی که در خانواده هاشان کسی مبتلابه ام اس است، درروز حتما از نور خورشید بهره مند شوند البته آنها به زیاد ماندن درنورآفتاب نیز به دلیل ابتلابه سرطان پوست نیز هشدار دادند. در ادامه محققان می گویند بین نور آفتاب و سطح ویتامین
    D و عدم ابتلابه ام اس و کاهش علائم و کندی روند این بیماری وابستگی وجود دارد اما هنوز از تاثیر این عوامل برخود بیماری ام اس و مبتلایان به آن اطلاعی ندارند و برای این امر آنها نیاز به تحقیقات گسترده تری دارند.
    

استرس و ام اس

   استرس موجب بروز بیماری صرع و ام اس می شود
    استاد دانشگاه علوم پزشکی تهران با تاکید بر این که استرس در بروز بیماری های صرع و ام اس مفید است، افزود: تجمع سمومی مانند دی اکسیدکربن در بدن، تغییرات هیجانی در نتیجه تغییرات شیمیایی در مغز، اختلالات گوارشی (شبیه سندرم روده تحریک پذیر) و تضعیف ایمنی بدن از دیگر عوارض استرس است.
    مرضیه واحدپور داشتن یک رژیم غذایی سالم، خواب کافی در شب، تغییرات سالم در شیوه زندگی و یادگیری مهارت های کنترل استرس را از مهم ترین راه های کاهش استرس دانست. وی بااشاره به این که غذاها به دلیل ویتامین ها و املاح خود موجب کاهش استرس می شود، افزود: افزایش قند و چربی خون، افزایش ضربان قلب و فشار خون از مهم ترین تغییراتی است که در اثر استرس به بدن وارد می شود. واحد پور تصریح کرد: رژیم غذایی متعادل به حفظ سلامت و کاهش استرس کمک می کند و برخی غذاها و نوشیدنی ها، تحریکات قوی در بدن ایجاد می کند و به طور مستقیم موجب بروز استرس می شود. / ایرنا
    

آشنایی با عوارض داروهای کورتونی

عوارض داروهای کورتونی به میزان و مدت مصرف آنها بستگی دارد. هرچه مقدار و مدت درمان بیشتر باشد عوارض آن بیشتر خواهد بود . عوارض این داروها را باید زمانی مدنظر داشت که به ‌صورت خودسرانه استفاده شود، مثلا بعضی افراد برای افزایش وزن از ترکیبات کورتون‌ دار استفاده می ‌کنند که این داروها در آن ها باعث احتباس آب و نمک در بدن شده و در نتیجه افزایش وزن را موجب می ‌شود.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ، مصرف خودسرانه داروهای کورتونی باعث افزایش فشار خون، سرکوب تولید کورتون طبیعی در بدن و بروز عوارض استخوانی و در بیماران دیابتی باعث افزایش قند خون می ‌شود.

داروهای کورتونی تعداد زیادی از داروها را شامل می شود  و  پردنیزولون ، بتامتازون ، دگزامتازون ، متیل پردنیزولون ، تریامسینولون ، هیدروکورتیزون و کلوبتازول همه از انواع کورتون‌ها هستند.

موارد بی‌شماری از کاربرد این داروها در درمان درازمدت بیماری‌ها وجود دارد که قابل جایگزینی با هیچ داروی دیگری نیستند و به دلیل خاصیت تضعیف ایمنی کورتون‌ها استفاده وسیع از این داروها برای درمان بیماری‌های خود ایمنی صورت می‌گیرد.

به عنوان مثال برای درمان روماتیسم مفصلی ، انواعی از بیماری‌های کلیوی، نوعی از هپاتیت که هپاتیت خودایمنی نامیده می‌شود و انواعی از بیماری‌های پوستی مزمن استفاده از کورتون به مدت طولانی کاربرد دارد.

درمان بیماری کرون که یک بیماری روده‌ای است و بیماری ام‌اس نیز در مراحل مختلف با کورتون‌ها صورت می‌گیرد.

درمان طولانی مدت با کورتون اگرچه باعث رهایی بیمار از درد و رنج بیماری می‌شود، اما منجر به وابستگی و ایجاد عوارض متعدد می‌شود.

برای فرار از این مشکل بزرگ اکنون شکل‌هایی از این دارو طراحی شده است که به صورت متمرکز روی قسمت خاصی تاثیر می‌گذارد و به این ترتیب با مقادیر کم اثرات خوب و موثری ایجاد می‌شود و عوارض به حداقل می‌رسند.

اسپری‌های تنفسی مثال خوبی برای این فرم دارو هستند. اسپری بکلومتازون و فلوتیکازون در حال حاضر اساس درمان درازمدت آسم هستند و خوشبختانه عوارض بسیار کمی دارند. اسپری بینی این داروها نیز موجود است که با کمترین عارضه در درمان حساسیت‌های فصلی به کار می‌روند.

در مورد بیماری‌های مفصلی نیز در صورتی که مصرف دارو لازم باشد، تزریق داخل مفصل موثرتر و با عارضه کمتری همراه است. اخیرا انواعی از کورتون موضعی به شکل انما برای درمان بیماری‌های روده‌ای نیز به بازار عرضه شده است.

۱- پوکی استخوان : کورتون مانع فعالیت سلولهایی میشود که در استخوان سازی و رسوب کلسیم در استخوانها نقش دارند . از سوی دیگر از جذب کلسیم در روده جلوگیری می کند . در نتیجه کلسیم از استخوانها برداشته میشود و به درون خون راه می یابد . این دو فرایند موجب پوکی استخوان میشود . در افرادی که از این داروها استفاده میکنند لازم است برای پیشگیری از بروز عوارض ، مصرف لبنیات در رژیم غذایی وجود داشته باشد و در صورت نیاز از مکمل های کلسیم هم استفاده شود .
۲- چاقی : افزایش بی رویه اشتها از دیگر عارضه های جانبی کورتون است و به همین دلیل به کسانیکه تحت درمان با کورتون قرار دارند توصیه میشود که غذاهای کم کالری مصرف کنند
۳- تورم : کورتونها اغلب موجب دفع پتاسیم و جذب سدیم میشود . مصرف نمک سدیم در این بیماران میتواند موجب تورم شدید شود . رژیم غذایی چنین فردی باید در حد امکان بدون نمک طعام باشد
۴- مشکلات چشمی : مصرف طولانی کورتون شانس ابتلا به آب مروارید و گلوکوم ( آب سیاه ) را نیز زیاد میکند .
۵- اختلال حافظه : مطالعات جدید نشان داده است با مصرف کورتون فعالیتهای مربوط به حافظه دراز مدت مانند استعداد یادگیری ، یادآوری سریع و یادآوری با تاخیر کاهش می یابد . بیشتر این فعالیتها در طول ده روز بعد از قطع دارو به حالت اول برمیگردد . اگر چه زمان بیشتری بطول می انجامد تا یادآوری سریع به حالت عادی برگردد .
۶- قرمزی پوست : استفاده از پمادهای حاوی کورتون شاید به سرعت التهابات پوستی را درمان کند . اما استفاده طولانی از آن موجب قرمزی پوست میشود . استفاده طولانی مدت از کورتون باعث نازک شدن پوست و گشاد شدن رگهای زیر پوست میشود که پیامد آن قرمزی پوست است .
۷- یکی از عوارض استفاده زیاد از کورتونها افزایش میزان چربی است . این حالت بعلاوه تورم بدن باعث پُف کردن فرد شده و علامتی بنام صورت ماه ایجاد میکند . البته صورت از لحاظ زیبایی مثل ماه نمیشود بلکه مثل ماه گرد میشود .
۸- استفاده مکرر از کورتون باعث تحلیل رفتن عضلات میشود . به دلیل تخریب پروتئین های بدن ، پروتئین غذایی فرد باید حتی الامکان بالا باشد
۹- استفاده از مقادیر بالای کورتون موجب افزایش احتمال نوع خاصی از بی نظمی ضربان قلب ، که یکی از عوامل اصلی سکته مغزی است ، میشود .
۱۰- علاوه بر اینها استفاده از کورتون میتواند موجب سردرد ، سرگیجه ، عصبانیت ، افسردگی ، هیجان پذیری ، اختلال خواب ، جوش غرور ، رشد موهای زائد ، ناراحتی معده ، افزایش فشار خون ، تاخیر در بهبودی بیماریهای عفونی و زخم ها ، درد یا ضعف عضلانی ، افزایش تعریق ، تشنگی شدید ، کبودشدگی غیر طبیعی و اختلال در قاعدگی زنان نیز بشود .

همچنین استفاده طولانی مدت از استروییدها (کورتون) به اشکال گوناگون تزریقی ، خوراکی و حتی نوع جلدی ، خطر بروزآب سیاه (گلوکوم) را افزایش می‌دهند.

برای کاهش عوارض ناخواسته داروهای کورتونی لازم است موارد زیر را رعایت نمایید :

۱-  به هیچ وجه کورتون نباید به طور ناگهانى قطع شود و کاهش میزان آن و قطع  آن باید تحت نظر پزشک انجام شود .

۲-  به هنگام روبروشدن  با استرس هاى شدید و پیش از جراحى هاى کوچک یا بزرگ ، موضوع را به آگاهى پزشک خود برسانید  تا به طور موقت میزان کاربرد  دارو را افزایش دهد .

۳-  ازآنجا که کورتون میتواند باعث پوکى استخوان گردد،  به ویژه در روزهاى نخست کاربرد آن ، بنابراین براى پیشگیرى از پوکى استخوان موارد زیر پیشنهاد میشود :

 ·  مصرف کلسیم به میزان ۱۰۰۰ تا ۱۵۰۰ میلى گرم روزانه(یک لیوان شیرمعادل ۳۰۰ میلى گرم کلسیم دارد ) بیماران لوپوس با درگیرى کلیه و ازدیاد فشارخون در مورد مصرف لبنیات با پزشک معالج خود مشورت نمایند.      
  · مصرف ویتامین D ( دى ) تحت نظر پزشک معالج

·  انجام ورزش منظم به ویژه پیاده روى

·  داشتن  رژیم غذائى کم نمک

 ·  استفاده از داروهاى ضد پوکى استخوان به صورت پیشگیرانه با تجویز و   تحت نظر پزشک معالج
۴-  مصرف کورتون میتواند افزایش چربى هاى خون را درپى داشته باشد ، بنابراین براى کاهش این پیامد ناخواسته پیشنهاد  میشود :

·   داشتن  رژیم غذائى کم چرب

·  اندازه گیرى وکنترل کردن چربى خون در ابتداى مصرف کورتون و   سپس هر یک سال

۵-  مصرف کورتون میتواند باعث افزایش قند خون شود بنابراین براى کاهش این عارضه موارد زیر توصیه میشود :

·  رعایت رژیم غدائى مناسب

·  اندازه گیرى قند خون هرچند وقت یکبار درطى مصرف کورتون با دستور و صلاحدید پزشک معالج

۶- مصرف کورتون میتواند  فشارخون را بالا ببرد، بنابراین براى کاهش این پیامد پیشنهاد میشود :

·    رژیم غذائى کم نمک داشته باشید

·    اندازه گیرى کردن فشار خون در هر دیدار با پزشک معالج

۷- کاربرد کورتون به ویژه در اندازه هاى زیاد میتواند سبب افزایش خطر عفونت شود بنابراین براى کاهش این پیامد موارد زیر پیشنهاد میشود :

·  پیشنهاد میشود واکسن آنفلوآنزا سالانه زده شود. با دستور و صلاحدید پزشک معالج

· از تماس با افراد داراى عفونت هاى ویروسى و حضور در محل هاى شلوغ به ویژه در فصل زمستان جلوگیرى شود.

· پیشنهاد میشود در صورت بروز هر گونه تب ، هر چه زودتر به پزشک خود مراجعه داشته باشید .

۸- کاربرد کورتون میتواند سبب ایجاد آتروفى ( ضعف ) در ماهیچه هاى بدن شود بنابراین براى کاهش این پیامد پیشنهاد میشود :      

 · انجام ورزش هاى کششى براى پیشگیرى از آتروفى عضله